تصور کنید در گوشهای از یک کافه قدیمی در اسپانیا نشستهاید و صدای گرم و آرامشبخش یک ساز زیبا را میشنوید که فضای کافه را پر کرده است. این ساز، همان گیتار است؛ یک ساز محبوب که از قرنها پیش تا امروز دلهای زیادی را تسخیر کرده است.
گیتار در طول تاریخ تغییرات زیادی داشته و از یک ساز ساده و ابتدایی به شکل مدرن امروزی رسیده است. شکل اولیه گیتار را میتوان در منطقه اسپانیا در قرنهای ۱۶ و ۱۷ میلادی پیدا کرد. آن زمان گیتارها کوچکتر بودند و تنها چهار سیم داشتند. به تدریج، نوازندگان و سازندگان این ساز، تغییراتی در ساختار آن ایجاد کردند و تعداد سیمها به شش رسید. در نهایت، در اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم، گیتار به شکل امروزی درآمد.
کمکم گیتار مسیر خود را از موسیقی محلی و فولکلور به سمت موسیقی کلاسیک و رسمیتر پیدا کرد. گیتار کلاسیک اولین سبک رسمی گیتارنوازی بود که در دانشگاهها و کنسرتها شناخته شد. گیتاریستهای بزرگی مثل آندرس سگوویا باعث شدند که گیتار کلاسیک به یک ساز معتبر و رسمی تبدیل شود. این سبک بر مبنای نتخوانی دقیق و تکنیکهای مشخصی شکل گرفت و قطعاتی زیبا و دلنشین برای آن نوشته شد.
در کنار گیتار کلاسیک، در جنوب اسپانیا، سبکی پرشور و حرارت به نام فلامنکو نیز شکل گرفت. در این سبک، نوازندگان تکنیکهای منحصربهفردی را به کار میبردند و ریتمهای سریع و هیجانانگیزی ایجاد میکردند که با رقص و آواز همراه میشد. گیتار فلامنکو خیلی زود محبوب شد و حالتی نمایشی و جذاب به خود گرفت.
گیتار در ایران نیز داستان خود را دارد. اولین گیتارها در اوایل دهه ۱۳۳۰ شمسی وارد ایران شدند. نوازندگانی مثل ویگن با ترکیب سبک جاز و موسیقی پاپ ایرانی، نقش مهمی در محبوبیت گیتار در ایران داشتند. برخلاف بسیاری از کشورهای غربی که موسیقی پاپ را با گیتار آکوستیک (سیم فلزی) اجرا میکنند، در ایران عمدتاً از گیتار نایلونی (که گاهی به اشتباه گیتار کلاسیک نامیده میشود) برای موسیقی پاپ استفاده میشود.
در واقع گیتار نایلونی در ایران سازی چندکاره محسوب میشود که میتوان با آن سبکهای متنوعی مانند پاپ، کلاسیک، فلامنکو، جاز و بلوز را اجرا کرد. این نوع گیتار را هم میتوان با انگشت و هم با پیک (مضراب) نواخت. در موسیقی پاپ ایران استفاده از هر دو روش رایج است. از طرف دیگر، گیتار آکوستیک با سیمهای فلزی نیز گزینه دیگری است که برای سبکهایی مانند پاپ، جاز و بلوز بسیار مناسب است، مخصوصاً برای کسانی که با پیک نوازندگی میکنند.
از دهه هشتاد شمسی به بعد، گیتار در ایران بسیار محبوب شد؛ زیرا سازی سبک و قابل حمل بود که میتوانست به راحتی در جمع دوستانه مورد استفاده قرار بگیرد و هنرجویان به راحتی میتوانستند آن را برای خواندن و نواختن آهنگهای مورد علاقهشان همراه داشته باشند. همین ویژگیها باعث شد گروههای مختلف موسیقی تشکیل شود و جوانان بیشتری جذب این ساز دوستداشتنی شوند.
گیتار فقط یک ساز نیست؛ برای خیلیها صدای دل است. صدای گیتار میتواند آرام، دلنشین، غمگین یا حتی پرشور باشد. هر سبکی از گیتار حال و هوای خاص خودش را دارد و گویی با روحیات خاصی از انسانها گفتگو میکند.
گیتار کلاسیک معمولاً با صدایی گرم و ملایم همراه است. قطعات کلاسیک اغلب دقیق، حسابشده و زریفاند و به همین دلیل بسیاری از هنرجویانی که روحیهای آرام، متمرکز و درونگرا دارند به این سبک جذب میشوند. این سبک برای کسانی که به دنبال یادگیری آکادمیک و دقیق موسیقی هستند، بسیار مناسب است.
در مقابل، گیتار فلامنکو پرانرژی، کوبنده و پر از احساسات شدید است. صدای آن میتواند رقصان، خشمگین، یا حتی سرشار از شادی باشد. افرادی که هیجانیتر هستند، انرژی بالایی دارند و از بیان احساسی مستقیم لذت میبرند، معمولاً با فلامنکو ارتباط عمیقتری برقرار میکنند.
گیتار پاپ اما بیشتر شبیه یک دوست صمیمی است که با شما در خلوتتان میخواند. صدای آن ساده، خودمانی و صمیمی است. در ایران، گیتار پاپ اغلب برای همراهی با آواز و اجرای ترانههای احساسی به کار میرود. به همین دلیل، کسانی که دوست دارند احساساتشان را از طریق آواز و ملودی بیان کنند، به این سبک گرایش دارند. گاهی هنرجویان خجالتی یا محجوب با کمک گیتار پاپ صدایشان را پیدا میکنند و آرام آرام به اعتماد به نفس بیشتری میرسند.
واقعیت این است که هرکس میتواند گیتار بزند؛ اما گیتار هم مثل یک همراه قدیمی، آرامآرام با روحیه شما خو میگیرد و خودش را در دستانتان نشان میدهد.
اگر شما فردی هستید که به دنبال یک ساز قابل حمل، جذاب و مناسب برای بیان احساسات خود هستید، گیتار گزینه بسیار مناسبی است.، جذاب و مناسب برای بیان احساسات خود هستید، گیتار گزینه بسیار مناسبی است. یادگیری گیتار به پشتکار و تمرین نیاز دارد اما لذتی که از نواختن اولین آهنگ خود میبرید ارزش تمام این تلاشها را دارد.
گیتار، سازی است که هیچوقت از آن خسته نمیشوید؛ همیشه چیز جدیدی برای یادگیری دارد و میتواند همراه همیشگی شما در زندگی باشد.